• تاریخ انتشار : 1400/09/03 - 11:36
  • تعداد بازدید : 11
  • زمان مطالعه : 4 دقیقه
در دانشکده علوم قرآنی آمل برگزار شد:

کرسی علمی ترویجی « نسبت اخلاق و عرفان عملی در اندیشه علامه مصباح یزدی »

نشست علمی ترویجی « نسبت اخلاق و عرفان عملی در اندیشه علامه مصباح یزدی »در دانشکده علوم قرآنی آمل برگزار شد.

به گزارش ایحا از آمل، نشست علمی ترویجی « نسبت اخلاق و عرفان عملی در اندیشه علامه مصباح یزدی » با ارائه دکتر ابوالفضل هاشمی سجزه یی  استاد حوزه و دانشگاه و با حضور حجت الاسلام سید عبدالله اصفهانی و دکتر جواد فرامرزی اعضای هیأت علمی دانشکده علوم قرآنی آمل به عنوان ناقد و همچنین حجت الاسلام سید معصوم حسینی رئیس دانشکده علوم قرآنی آمل به عنوان مدیر جلسه، به‌صورت مجازی برگزار شد.

در ابتدا دکتر حسینی ضمن عرض خیرمقدم به شرکت‌کنندگان و تبریک هفته بسیج به تمام بسیجیان عزیز به بیان شخصیت علمی و عملی علامه مصباح یزدی پرداخت و گفت: مقام‌معظم رهبری فرمود: «من چهل سال است که آقای مصباح را می‌شناسم و به ایشان به‌عنوان یک فقیه فیلسوف متفکر و صاحب‌نظر در مسائل اساسی اسلام ارادت قلبی دارم». علامه مصباح یزدی تألیفات در حوزه اخلاق و عرفان دارند.

دکتر حسینی خاطرنشان کرد: درک نیاز روز جامعه، بیان ساده در تشریع مسائل، تبیین رسا از اصل شبهات و پاسخ متقن و مستدل و  استفاده از حکایات و قصص آموزنده مهمترین ویژگی های آثار علامه مصباح یزدی (ره) می باشد.

در ادامه دکتر ابوالفضل هاشمی از اساتید حوزه و دانشگاه اظهار کرد: مباحث اخلاقی و عرفانی بسیار مهم است. در مورد اخلاق قرائت‌های مهم وجود دارد. فلسفی اخلاق، نقلی اخلاق، عرفانی اخلاق، عرفانی اخلاق بسیار مورد توجه قرار دارند.

وی در ادامه درخصوص تعاریف اخلاق و عرفان عملی گفت: اخلاق قرائت های مختلف دارد. مباحث اخلاق ترقی پیدا کرد و زمینه‌های زیادی در زندگی انسان پیدا کرد. این قرائت‌ها در روش‌ها با هم متفاوت هستند. این پیشرفت در این مخلوط با سیر تحوّلی حکمت هماهنگ است.

هاشمی در ادامه به تعریف علم عرفان عملی پرداخت و بیان کرد: مجموعه دستورالعمل‌هایی که مهشوف به اعمال و احوال قلبی است که باعث می‌شود انسان به فنا و معرفت شهودی حق و توحیدی برسد، علم عرفان عملی است.

وی در تعریف علم اخلاق افزود: علم اخلاق، علمی است که در مورد انواع صفات خوب و بد انسان و  رفتارهای بد و خوب انسان بحث می‌کند. موضوع علم اخلاق، صفات و رفتارهای انسان است. آنچه در معرض قضاوت قرار می‌گیرد رفتارها هستند رفتارها اعم از جوارحی و جوانحی (درونی و ظاهری) است. استاد مصباح یزدی مسائل را برای اخلاق تعریف کرده و در چهار دسته: فردی، اجتماعی، زیست‌محیطی و الهی قرار داد.

دکتر هاشمی در ادامه بیان کرد: علم عرفان عملی، مجموعه دستورالعمل‌های قلبی رسیدن به فنا است و موضوع عرفان عملی، منازل و مقامات سلوک است و مسائل عرفان عملی از کیفیت سلوک بحث می‌شود که انواع ریاضت‌ها را تعلیم می‌دهد.

 در ادامه جلسه حجت الاسلام سید عبدالله اصفهانی عضو هیأت علمی دانشکه علوم قرآنی آمل با نقد بیان دکتر هاشمی به طرح سوالاتی در این خصوص پرداخت.

چند نکته در این‌جا مطرح است: 1-هدف این نسبت سنجی چیست؟ 2-آیا هدف انس بین حکمت عملی و نظری است؟ 3- آیا رابطه اخلاق و عرفان است؟4- دستاورد شما از این نسبت چیست؟ 5- مشروعیت، ریاضت در عرفان عملی آیا عقلاً با اخلاق رابطه برقرار می‌کند؟ 6- تفاوت بین مکاتب و پیش‌فرض‌های عرفان عملی، چگونه است؟

هاشمی در باسخ به سوالاتی همچون رابطه اخلاق و عرفان، ارتباط عقلی میان مشروعیت، ریاضت در عرفان عملی با اخلاق، تفاوت بین مکاتب و پیش فرض های عرفان عملی و ... بیان کرد: من در این نشست بیشتر به دنبال این بودم که توصیفی  دقیق‌تر از اخلاق داشته باشم .گویی این حاکم بود که اخلاق یک فضا دارد و عرفان فضای دیگر. انگار عرفان با اخلاق سازگاری ندارد ما به‌دنبال این بوده که نسبت این دو را بیان کنیم این رابطه به ما می‌گوید که اخلاق و عرفان در یک مسیر قرار دارند. این دو، دو علم متفاوت نیستند این‌ها در طول هم هستند عرفان عملی و حقیقی و مستند به منابع اسلامی است. انسان در یک طرف علی‌رغم میل باطنی خود باید بر خودش تحمیل کند تا تعدیل شود.

در ادامه جلسه، جناب دکتر جواد فرامرزی نیز به نقد موضوع مطرح شده پرداخت و گفت: در مجموعه عرفان اسلامی دو مفهوم زهد و اخلاق، غیر از عرفان عملی و عرفان نظری وجود دارد . انتظار این بود که نسبت بین این دو مفهوم هم روشن شود که این نسبت مشخص نشده‌است.

هاشمی در پاسخ به نقد دکتر فرامرزی بیان داشت : بحث ما درباره علم اخلاق و علم عرفان عملی است. زهد مقدمه علم عرفان است ما علم تصوّف داریم ولی علم زهد نداریم و اعتقاد داریم که علم تصوّف به‌مرور زمان ترقی پیدا کرد. زهد از دل تصوّف پیدا شده‌ که عارفان اولیه انجام می‌دادند و با نام زاهدان معروف شدند. در  قرن چهارم، پنجم دو علم عرفان نظری و عرفان عملی پیدا شد. نماینده عرفان نظری کتاب منازل  السائلین و نماینده عرفان عملی کتاب ابن‌عربی و اخلاق مقدمه عرفان است. عرفان عملی بدون اخلاق محقق نمی‌شود. اخلاق را نباید طوری تعریف کرد که جدای عرفان عملی شود. نسبت آن ها این  است که اخلاق مقدمه عرفان عملی است. اخلاق بدون عرفان عملی کامل نیست.

 

  • گروه خبری : کل اخبار
  • کد خبر : 5687
کلمات کلیدی

نظرات

0 نظر برای این مطلب وجود دارد

نظر دهید