در دانشکده علوم قرآنی تهران
پایان نامه«مطالعه تطبیقی دیدگاه های علامه طباطبائی و علامه جوادی آملی درباره روح معنا»دفاع شد
جلسه دفاعیه دانشجو آرزو قندالی رشته تحصیلی علوم قرآنی گرایش ادبی مقطع کارشناسی ارشد با عنوان «مطالعه تطبیقی دیدگاه های علامه طباطبائی و علامه جوادی آملی درباره روح معنا» به راهنمایی دکتر زهره اخوان مقدم و داوری دکتر علیرضا کاوند در دانشکده علوم قرآنی تهران برگزار گردید. این پایان نامه با نمره ۱۹.۵ و درجه عالی پذیرفته شد.
در بخشی از این پایان نامه می خوانیم
نظریه «روح معنا» از بنیادیترین مباحث در روششناسی تفسیر قرآن کریم است که کوشیده است پیوند میان ظاهر الفاظ و باطن معانی را با نگاهی معرفتشناسانه تبیین کند. این پژوهش با رویکردی تطبیقی به بررسی مبانی، روش و لوازم نظریهی «روح معنا» از دیدگاه دو مفسر بزرگ معاصر، علامه طباطبایی و علامه جوادی آملی، میپردازد. هدف اصلی، کشف نقاط اشتراک و افتراق در تلقی این دو اندیشمند از رابطهی معنا، حقیقت و زبان قرآن است. در دیدگاه علامه طباطبایی، «روح معنا» ناظر به حقیقت واحدی است که در مراتب مختلف زبان، عقل و شهود تجلی میکند؛ بدین معنا که هر واژه در قرآن حامل معنایی فراتر از حدود عرفی خویش است و تأویل آن در پیوند با واقعیت عینی «کلمه» قرار دارد. وی در تفسیر المیزان، با تأکید بر قرآن به قرآن و توجه به سیاق آیات، پیوسته کوشیده است روح واحد معنایی آیات را در منظومهی توحیدی کشف نماید. در مقابل، علامه جوادی آملی ضمن حفظ مبانی علامه، نظریهی «روح معنا» را توسعه داده و بر قابلیت «گسترش معنایی» الفاظ بر اساس مراتب وجودی تأکید میکند. به باور وی، «روح معنا» حقیقتی سیالاست که از سطح حسّ و عقل تا مرتبهی شهود و وحی امتداد دارد و مخاطب در هر افق معرفتی، بهرهای از آن را درمییابد. جوادی آملی با تکیه بر نظریهی تشکیک وجود، تبیینی فلسفی-تفسیری از تنزیل و تأویل ارائه میدهد که پیوندی وثیق میان ظاهر و باطن قرآن برقرار میسازد. نتیجه پژوهش آن است که هر دو مفسر در پذیرش وجود حقیقتی واحد برای الفاظ قرآن همداستانند، اما در نحوهی تبیین فلسفی و ساختار معرفتشناختی آن متفاوتاند: علامه طباطبایی با رویکردی تحلیلی و زبانی به «روح معنا» مینگرد، در حالیکه علامه جوادی آملی با تکیه بر هستیشناسی مراتب وجود، آن را نظاممند و توسعهپذیر میداند.مهم ترین فصول این پایان نامه عبارتند از:فصل اول: کلیات و مفاهیم
نظر دهید